NFT

توکن‌های غیرقابل‌تعویض یا NFT ها، دارایی‌هایی دیجیتالی هستند که کاملا منحصر به فرد بوده و امکان تبدیل آن‌ها به دارایی دیگری وجود ندارد. از این توکن‌ها می‌توان به طور ویژه برای عرضه کالاهای ملموس و غیرملموس استفاده کرد.

دارایی‌های دیجیتالی و انواع آن‌ها از قبیل رمزارزها، توکن‌های کاربردی، توکن‌های امنیتی، توکن‌های حریم خصوصی و … همگام با توسعه فن‌آوری رمزنگاری و بلاکچین، افزایش و تکامل می‌یابند.

توکن‌های غیرقابل‌تعویض (NFT) نمونه بارز دیگری از سرعت بالای تغییرات در این صنعت هستند که ما نیز در این مقاله، ماهیت آن‌ها، کاربرد آن‌ها و نحوه استفاده از آن‌ها در حال حاضر را مورد بررسی قرار می‌دهیم.

 

توکن‌های غیرقابل‌تعویض چه هستند؟

توکن غیرقابل‌تعویض یا NFT به دارایی‌هایی دیجیتالی گفته می‌شود که حاوی اطلاعات قابل شناسایی ثبت شده در قراردادهای هوشمند خود هستند. این اطلاعات، منحصر به فرد بودن NFTها را سبب می‌شوند و بدین ترتیب نمی‌توان آن‌ها را مستقیماً با توکن دیگری جایگزین کرد. این توکن‌ها را نمی‌توان با توکن NFT دیگری مبادله کرد، چرا که دو NFT هرگز با هم یکسان نیستند.

برای مقایسه، یک اسکناس را می‌توان به سادگی با اسکناسی دیگر به ارزش یکسان مبادله کرد. از نظر دارنده آن، هیچ تفاوتی بین دو اسکناس وجود ندارد. همچنین بیت‌کوین نیز یک توکن قابل‌تعویض است؛ شما می‌توانید برای یک نفر، یک بیت‌کوین فرستاده و او نیز می‌تواند برای شما یک بیت‌کوین متفاوت ارسال کند. در این صورت شما همچنان یک بیت‌کوین خواهید داشت (البته ممکن است ارزش بیت‌کوین در طول زمان مبادله تغییر کند). شما همچنین می‌توانید مقادیر کم‌تری از یک بیت‌کوین را که با مقیاس ساتوشی اندازه‌گیری شده، ارسال یا دریافت کنید (ساتوشی یک واحد کوچک‌تر مربوط به بیت‌کوین است)، چرا که توکن‌های قابل‌تعویض، قابلیت تقسیم شدن به اجزا کوچک‌تر را نیز دارا هستند.

در مقابل، به عنوان مثال، شما نمی‌توانید بخشی از بلیط کنسرت خود را برای کسی ارسال کنید؛ بخشی از بلیط کنسرت به تنهایی هیچ ارزشی نداشته و قابل بازخرید نیست. توکن‌های غیرقابل‌تعویض نیز به همین ترتیب قابل تقسیم نیستند.

مجموعه‌های CryptoKitties جزو اولین توکن‌های غیرقابل‌تعویض بودند که در این عرصه ظهور یافتند. تصویر هر بچه گربه دیجیتالی که در بلاکچین ایجاد شده، کاملا منحصر به فرد است. اگر شما یک CryptoKitty برای کسی بفرستید و یک CryptoKitty از شخص دیگری دریافت کنید، آن چه اکنون در اختیار دارید کاملاً با آن CryptoKitty که فرستاده‌اید، متفاوت است. هدف اصلی این بازی نیز جمع‌آوری تصاویر بچه گربه‌های دیجیتالی مختلف است. CryptoKitties در تاریخ ۱۴ نوامبر در توییتر نوشت:

همین الان در گروه تلگرام اعلام شد! اولین Fancy Cat که در دنیای گربه‌ها (Cativerse) بسیار نادر است [را به شما معرفی می‌کنیم].

اطلاعات منحصر به فرد یک توکن غیرقابل‌تعویض، مانند CryptoKitty، در قرارداد هوشمند آن ذخیره شده و سپس به طرز غیرقابل تغییری روی بلاکچین آن توکن ثبت می‌شود. CryptoKitty‌ها در آغاز به عنوان توکن‌های ERC-721 در بلاکچین اتریوم راه‌اندازی شدند، اما سپس به بلاکچین خود با نام Flow مهاجرت کردند تا تازه واردها بتوانند به راحتی به آن‌ها دسترسی داشته باشند.

 

چه چیزی NFT‌ ها را متمایز می‌کند؟

توکن‌های غیرقابل‌تعویض ویژگی‌های منحصر به فردی دارند؛ آن‌ها معمولاً به یک دارایی خاص مرتبط هستند و می‌توان از آن‌ها برای اثبات مالکیت آثار دیجیتالی از قبیل شخصیت‌های بازی، برخی آثار هنری مانند نقاشی‌ها و همچنین مالکیت برخی دارایی‌های فیزیکی استفاده کرد.

کاربرد توکن‌های غیرقابل‌تعویض چیست؟

مشابه کاربرد CryptoKittyها به عنوان محصولات کلکسیونی، از توکن‌های غیرقابل‌تعویض می‌توان برای دارایی‌های دیجیتالی که برای اثبات ارزش یا کمیابی خود، لازم است با دیگر توکن‌ها متفاوت باشند، استفاده کرد. آن‌ها می‌توانند به هر شکلی، از جمله بخشی از یک زمین مجازی یا آثار هنری و یا مجوزهای مالکیتی ارائه شوند.

توکن‌های غیرقابل‌تعویض در صرافی‌های رمزارزی استاندارد عرضه نمی‌شوند؛ بلکه خرید و فروش آن‌ها در بازارهای دیجیتالی از قبیل Openbazaar یا بازار LAND پلتفرم Decentraland صورت می‌گیرد.

 

نحوه استفاده از NFT‌ ها چگونه است؟

توکن‌هایی از قبیل بیت‌کوین و توکن‌های ERC-20 مبتنی بر اتریوم قابل‌تعویض هستند. این در حالی است که استاندارد توکن غیرقابل‌تعویض اتریوم، همانند پلتفرم‌هایی مانند CryptoKitties و Decentraland، بر مبنای ERC-721 است. همچنین می‌توان توکن‌های غیرقابل‌تعویض را در سایر بلاکچین‌های مبتنی بر قرارداد هوشمند که دارای ابزارها و پشتیبانی مناسب برای توکن‌های غیرقابل‌تعویض هستند، تولید کرد. اگرچه اتریوم اولین پلتفرمی ‌بود که به طور گسترده برای تولید NFTها مورد استفاده قرار گرفت، با این وجود NEO، EOS و TRON نیز هم اکنون دارای استانداردهایی ویژه برای تولید NFT هستند.

توکن‌های غیرقابل‌تعویض و قراردادهای هوشمند آن‌ها امکان افزودن ویژگی‌های دقیق از جمله هویت مالک، فراداده غنی یا لینک‌های فایل امن را فراهم می‌کنند. استفاده از قابلیت تغییرناپذیری توکن‌های غیرقابل‌تعویض به منظور اثبات مالکیت دیجیتالی، برای دنیایی که روز به روز بیشتر به سوی دیجیتالی شدن پیش رفته، به عنوان یک پیشرفت مهم محسوب می‌شود. قابلیت امنیت بدون نیاز به اعتماد بلاکچین را می‌توان در مالکیت یا مبادله تقریباً هر دارایی مشاهده کرد.

توکن‌های غیرقابل‌تعویض از مهم‌ترین چالش‌های کنونی فضای بلاکچین بوده و پروتکل‌ها و فن‌آوری قرارداد هوشمند مربوط به آن همچنان در روند توسعه قرار دارند. فرآیند ایجاد برنامه‌ها و پلتفرم‌های نرم‌افزاری غیرمتمرکز به منظور مدیریت و ایجاد توکن‌های غیرقابل‌تعویض همچنان نسبتاً پیچیده است.

چالش دیگر این توکن‌ها نیز مربوط به ایجاد استاندارد است. توسعه بلاکچین به صورت پراکنده بوده و بسیاری از توسعه‌دهندگان مشغول کار بر روی پروژه‌های خود هستند. آن‌ها برای دستیابی به موفقیت، به احتمال زیاد به پروتکل‌های یکپارچه با قابلیت همکاری نیاز دارند.

 

نحوه خرید توکن‌های NFT

توکن‌های غیرقابل‌تعویض را می‌توان در بازارهای مختص NFT از جمله Rarible، OpenSea و Enjin Marketplace خریداری کرد.

در این جا نحوه دستیابی به یک NFT از طریق پلتفرم Rarible را توضیح می‌دهیم:

مرحله ۱: به وب‌سایت Rarible مراجعه کنید و روی گزینه «اتصال» در بالای سمت راست کلیک کنید. از این جا کیف پول مورد نظر خود برای اتصال به پلتفرم را انتخاب کرده و سپس وارد سیستم شوید – قبل از ورود به سیستم باید شرایط خدمات آن را بپذیرید. (در این مثال، ما از Metamask، یک کیف پول محبوب وب و تلفن همراه برای اتصال به پلتفرم استفاده خواهیم کرد.)

NFT

مرحله ۲: پس از ورود به سیستم، پلتفرم NFT مورد نظر خود را جست و جو کنید. در این مثال، توضیح خواهیم داد که چگونه می‌توان طرح «دست سرنوشت» اثر جانگو (Jango) را خریداری کرد. روند خرید دیگر NFTها نیز به همین ترتیب است (با فرض این که به طور کامل برای خرید در دسترس باشند).

NFT

پس از انتخاب NFT مورد نظر، بر روی گزینه «خرید» کلیک کنید.

مرحله ۳: یک پنجره تأیید ظاهر شده و از شما می‌خواهد جزئیات سفارش را دوباره بررسی کنید. اگر قصد ادامه دارید، بر روی گزینه «ادامه پرداخت» کلیک کنید تا وارد مرحله پایانی شوید.

NFT

مرحله ۴: سپس گزینه کیف پول شما ظاهر شده و از شما می‌خواهد معامله را تأیید کنید. همچنان اگر قصد ادامه دارید، تنها کافی است تراکنش را تأیید کنید و پردازش انجام خواهد شد.

پس از تأیید، NFT مستقیماً به آدرس اتریوم شما منتقل شده و از آن پس متعلق به شما خواهد بود.

NFT

کدام بخش‌ها بیشترین تاثیر را بر فضای NFT ها دارند؟

Terra Virtua

یکی از بازارهای بزرگ و نوظهور در زمینه NFTها، تولید کالاهای دیجیتالی کلکسیونی است. ارزش چنین کالاهایی، مشابه کارت‌های معاملاتی فیزیکی، از کمیابی آن‌ها ناشی می‌شود. بسیاری از برندهای معروف، مجوز استفاده از محتوای خود در کلکسیون‌های دیجیتالی را صادر کرده‌اند. یکی از شرکت‌های پیشگام در این جنبش Terra Virtua است.

Terra Virtua که با عنوان «خانه کلکسیون‌های دیجیتالی» شناخته شده، به طرفداران این امکان را می‌دهد تا «پایگاه طرفداری (Fancave)» دیجیتالی ایجاد کرده و در آن دارایی‌های NFT خود را به نمایش بگذارند. در ماه سپتامبر سال گذشته، این شرکت مجموعه‌ای از NFT‌های دارای مجوز را با الهام از سه گانه فیلم پدرخوانده (The Godfather) منتشر کرد.

گری بریسی (Gary Bracey) مدیرعامل Terra Virtua در مصحابه‌ای اظهار داشت:

مأموریت اصلی Terra Virtua این است که NFT را وارد جریان اصلی کند. کاربرد NFT حاصل الهام از یک ایده برای برقراری ارتباط میان دنیای واقعی و دنیای دیجیتالی، است.

بریسی در ادامه نیز گفت:

هدف اصلی ما این بوده که یک چیز پویاتر که در دنیای واقعی کاربرد چندانی نداشته باشد را در دنیای دیجیتال ایجاد کنیم.

 

SuperRare

در شرایطی که Terra Virtua مشغول خلق NFTهای الهام گرفته از برند‌های بزرگ و‌ هالیوود بود، سایر بازارهای NFT در زمینه‌های دیگر مانند یکی دیگر از صنایع مهم در NFT، یعنی هنر، فعالیت می‌کردند.

SuperRare یکی از بازیگران برجسته فضای نوظهور هنر دیجیتالی مبتنی بر NFT است. همانطور که از نام آن پیداست، SuperRare در واقع بازاری است که به خرید و فروش قطعات و آثار نادر و ارزشمند هنری دیجیتالی اختصاص دارد. در SuperRare، کارهای هنرمندان در بلاکچین اتریوم احراز هویت شده و از ارزش آن اطمینان حاصل می‌شود. بنا به وب‌سایت SuperRare، تاکنون بیش از ۱۱ هزار اثر هنری توسط کاربران در این پلتفرم جمع‌آوری شده است. SuperRare در تاریخ ۱۴ دسامبر ۲۰۲۰ میلادی در توییتر نوشت:

گزارش وضعیت تا به امروز: ۱۱۱۰۵ اثر هنری جمع‌آوری شده است. هنرمندان جمعا ۴،۶۳۲،۱۲۵ دلار درآمدزایی کرده‌اند. مقدار فروش ثانویه، ۱،۱۰۱،۵۴۳ دلار بوده و کل حجم معاملات، بیش از ۵٫۷ میلیون دلار تخمین زده می‌شود. ممنون از همگی شما.

اگرچه، بنا به وب‌سایت SuperRare، این پلتفرم تنها به «تعداد کمی ‌از هنرمندان منتخب» اجازه عرضه آثار خود را می‌دهد، با این حال حجم معاملات آن بسیار بالا است. در اکتبر سال ۲۰۲۰ میلادی، SuperRare از فروش ۴ میلیون دلاری آثار هنری در پلتفرم خود خبر داده و گفت که هنرمندان با فروش بیش از ۱۱ هزار اثر هنری به ۴٫۶ میلیون دلار درآمد دست یافته‌اند.

 

Decentraland

علاوه بر این‌ها، NFT‌ها در حال حاضر به طور فزاینده‌ای در فضای گیمینگ نیز مورد استفاده قرار می‌گیرند. Decentraland اولین دنیای گیمینگ کاملاً غیرمتمرکز جهان است که با توکن MANA بر مبنای استاندارد ERC-20 ساخته شده است. کاربران می‌توانند MANA را جهت خرید کالاها، خدمات و قطعات زمین مجازی ۱۰×۱۰ که به صورت توکن‌های غیرقابل‌تعویض LAND عرضه شده، هزینه کنند. توکن‌های MANA در عرضه اولیه خود در مدت ۵ دقیقه به طور کامل به فروش رسیده و مدیرعامل Decentraland از طریق آن موفق به جمع‌آوری ۲۰٫۷ میلیون دلار شد. او در مزایده بعدی که برای LAND برگزار شده، شاهد این بود که کاربران برای خرید قطعات مجازی، مبلغی به میزان ۱۶۱ میلیون MANA هزینه کردند.

دنیای گیمینگ این پلتفرم بسیار شبیه به Minecraft است. گرافیک آن ساده و به شکل بلاک بوده و موجودات خلق شده توسط کاربر، در گالری‌های هنری (بخشی که در آن NFTها برای نمایش قرار می‌گیرند) یا بازی‌های ساده ایجاد شده در دنیای گیمینگ، قابل مشاهده هستند.

Decentraland علاوه بر LAND، از NFT‌های متنوع دیگری، از قبیل Axie Infinity و CryptoKitties محبوب نیز پشتیبانی می‌کند.

 

NFT ها و DeFi

توکن‌های غیرقابل‌تعویض همچنین در یکی از جذاب‌ترین و نوآورانه‌ترین فضاهای رمزارزی، یعنی فایننس غیرمتمرکز (DeFi) نیز تأثیراتی داشته‌اند.

یکی از نمونه‌های کاربرد NFT‌ها در DeFi، مربوط به Aavegotchi است. Aavegotchi یک استارت‌آپ آزمایشی است که توسط بازار پول Aave مبتنی بر DeFi تأمین مالی می‌شود. Aavegotchi‌ها، NFTهای کلکسیونی هستند که در جهان بازی مورد استفاده قرار می‌گیرند. علاوه بر این، توکن‌های aTokens مبتنی بر Aave نیز در هر Aavegotchi به عنوان وثیقه، استیک شده است. این یعنی هر توکن قابلیت تولید بهره در Aave را دارد. اگر یک مالک، تصمیم به لیکویید کردن سهام خود بگیرد، Aavegotchi نیز ناپدید خواهد شد. شبکه Aavegotchi در تاریخ ۱۰ سپتامبر سال ۲۰۲۰ میلادی در توییتر نوشت:

«برای کسب درآمد بازی کنید. جهان Aavegotchi یک سیستم حلقه بسته (Closed Loop) است که برای پاداش دادن به شرکت‌کنندگان فعال طراحی شده. برای شروع GHST خریداری کنید، سپس با انجام بازی‌ها، رأی دادن و فعالیت در فارمینگ محصولات نادر، GHST به دست آورید. فارمینگ محصولات نادر، نوع جدیدی از ماینینگ نقدینگی است که در آن فردی که نادرترین Aavegotchis را پیدا کند، به صورت GHST پاداش دریافت خواهد کرد.

یکی از سرویس‌های دیگری که هدف آن برقراری ارتباط میان DeFi و NFT بوده، Rarible نام دارد. این سرویس یک برنامه غیرمتمرکز (dApp) است که به کاربران اجازه فروش آثار هنری دیجیتال در بازار Rarible را می‌دهد.

Rarible در ماه جولای سال ۲۰۲۰ میلادی، توکن RARI را راه‌اندازی کرد. RARI یک توکن حاکمیتی است که به منظور پاداش دادن به سازندگان و مجموعه‌داران مورد استفاده قرار می‌گیرد. این توکن را تنها می‌توان از طریق مشارکت فعال در پلتفرم و از طریق فرآیندی که Rarible آن را «ماینینگ نقدینگی بازار» می‌نامد، به دست آورد. Rarible در تاریخ ۱۵ جولای سال ۲۰۲۰ میلادی در توییتر نوشت:

RARI اولین توکن حاکمیتی در فضای NFT است که به منظور پاداش دادن به سازندگان و مجموعه‌داران فعال و تاثیرگذار در آینده Rarible طراحی شده. طرح‌های خود را ارائه دهید، رأی دهید، انتخاب کرده و بررسی کنید. قدرت هم اکنون در دستان شماست.

بازار Rarible نسبت به بازارهای دیگر بسیار بزرگ است. همچنین بنا به داده‌های منتشر شده از سوی Dune Analytics، سایت Rarible از سپتامبر سال ۲۰۲۰ میلادی بر فروش NFTها تسلط دارد.

در صورت تداوم تسلط Rarible بر این صنعت، روابط DeFi و توکن‌های غیرقابل‌تعویض به زودی بسیار نزدیک‌تر خواهد شد. صنعت NFT ممکن است نوپا باشد، اما برای بسیاری سرشار از فرصت است.

بریسی نیز اخیراً در مصاحبه‌ای اظهار داشت:

بازی اصلی هنوز آغاز نشده. ما هنوز در مرحله دست‌گرمی قرار داریم.

 

پیشرفت‌های اخیر

فضای NFTها در سال ۲۰۲۰ میلادی دائما گسترش یافته است. بنا به گزارش DappRadar در ژانویه سال ۲۰۲۱ میلادی، فعالیت روزانه در سراسر بازی‌های بلاکچینی در سال ۲۰۲۰ میلادی حدود ۳۵ درصد افزایش یافته و تعداد کیف پول‌های فعال آن در روز به حدود ۲۸ هزار مورد رسیده است. Rarible نیز در جریان جذب سرمایه اولیه خود در ماه فوریه سال ۲۰۲۰ میلادی، موفق به جمع‌آوری ۱٫۷۵ میلیون دلار بودجه از سوی شرکت‌های برجسته صنعت، از جمله Coinbase Ventures شد.

در همین حال بود که معاملات آثار NFT‌ نیز با مبالغی چشم‌گیر آغاز شد و در پی آن، یک هنرمند نوجوان به نام FEWOCiOUS، اثر هنری NFT خود را به قیمت ده‌ها هزار دلار به فروش رساند. یک کارت تجاری بازی Sorare با تصویر کیلین ام‌باپه، بازیکن فوتبال، تقریباً به قیمت ۶۵ هزار دلار به فروش رسید. در یک مزایده برای کارهای هنرمند دیجیتال Beeple در پلتفرم Nifty Gateway، یکی از خریداران در ثانیه آخر برای مجموعه‌ای از آثار این هنرمند، مبلغ ۷۷۷،۷۷۷ دلار را پرداخت کرد. یک تصویر پیکسلی ۲۴ x 24 به قیمت ۱۷۶ هزار دلار به فروش رسید. هیجانات پیرامون NFTها در ماه فوریه سال ۲۰۲۰ میلادی به اوج خود رسید. در آن زمان یک پروژه اتریوم به نام Hashmasks، تعداد ۱۶ هزار قطعه هنری NFT را به قیمت ۹ میلیون دلار به فروش رساند.

بسیاری از هنرمندان و افراد مشهور این فرصت را برای کسب درآمد غنیمت شمرده و به این سرویس پیوستند. رپر معروف Lil Yachty، جاستین رویلند (Justin Roiland)، خالق انیمیشن Rick & Morty، همچنین DJ deadmau5 و یوتیوبر لوگان پاول (Logan Paul)، از جمله کسانی بودند که NFT‌های مخصوص خود را راه‌اندازی کردند.

 

آینده NFT‌ ها

در حال حاضر، عموم کاربردهای توکن‌های غیرقابل‌تعویض مربوط به آثار هنری، بازی‌ها و کلکسیون‌های رمزارزی است و برندهای معروف بیشتری نیز به طور روزانه مجوز ارائه محتوای خود به صورت NFT را صادر می‌کنند. Sorare پلتفرم بازی فوتبال فانتزی، ۱۰۰ باشگاه فوتبال را وارد پلتفرم خود کرده و در عین حال، Smurfs، Minecraft و Doctor Who شبکه BBC همگی به عرضه NFT روی آورده‌اند.

در صنعت گیمینگ، می‌توان از توکن‌های غیرقابل‌تعویض برای عرضه عناصر موجود درون بازی از قبیل پوسته کاراکترها استفاده کرد که در این حالت، می‌توان آن‌ها را به بازی‌های جدید منتقل کرده و یا با بازیکنان دیگر معامله کرد.

با این وجود، حوزه کاربرد NFT‌ها بسیار گسترده‌تر بوده و می‌توان از آن‌ها در مواردی از قبیل اثبات حق تکثیر و حقوق مالکیت معنوی، تهیه بلیط و فروش و معامله بازی‌های ویدیویی، استفاده کرد.

توکن‌های غیرقابل‌تعویض در ایجاد توکن‌های امنیتی (توکنیزه‌سازی دارایی‌های دیجیتالی و واقعی)، نیز به کار می‌آیند و دارایی‌های فیزیکی مانند املاک را نیز می‌توان به منظور مالکیت اشتراکی، به توکن تبدیل کرد. با استفاده از توکن‌های امنیتی غیرقابل‌تعویض، مالکیت دارایی‌ها، حتی در صورتی که توکن‌های متعلق به یکی از شرکا به فروش برسد هم، همچنان کاملاً قابل ردیابی و شفاف خواهد بود.

از دیگر کاربردهای توکن‌های غیرقابل‌تعویض می‌توان به گواهینامه‌هایی از قبیل گواهی‌های صلاحیت، پروانه‌های نرم‌افزارها، ضمانت‌نامه‌ها و حتی گواهی‌های تولد و مرگ اشاره کرد. قرارداد هوشمند یک توکن غیرقابل‌تعویض بدون هیچ تغییری هویت گیرنده یا مالک را ثابت کرده و می‌تواند به منظور سهولت دسترسی و نمایش، در یک کیف پول دیجیتالی ذخیره شود. در آینده، کیف پول‌های دیجیتال ما، حاوی تمامی ‌گواهی‌ها، مجوز‌ها و دارایی‌های تحت اختیار ما خواهد بود.

ارسال پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *